Destaques

Anova-Irmandade Nacionalista celebrará este sábado 29 de novembro, na Casa das Asociacións de Cornes (rúa Manuel Beiras, 3), en Santiago de Compostela, a Xornada Municipalista “O local como chave transformadora”, un espazo pensado para recuperar a centralidade política do municipalismo galego e para artellar, desde abaixo, novas alternativas transformadoras nun momento de clara emerxencia democrática, ecolóxica e social. A cita desenvolverase entre as 10:00 e as 14:00 horas e contará coa participación de representantes de diversas candidaturas municipalistas e espazos do cambio que, ao longo desta última década, contribuíron a construír proxectos políticos de proximidade centrados en mellorar as condicións de vida da xente. A Xornada estrutúrase arredor de dúas mesas de diálogo:

— MESA 1: O local fronte á emerxencia democrática, ecolóxica e social
 Modera: Santi Martínez (concelleiro de 2015-2023 por Veciñanza de Cuntis)
 Interveñen:
 • Julián Bustelo (Alcalde por Rianxo en Común)
 • Benito Portela (Alcalde por Sada Maioría)
 • María Rozas (Tenenta alcaldesa por Compostela Aberta)
 • María Xosé Fernández (Concelleira por Vilalba Aberta)

— MESA 2: Artellar para transformar: do local ao nacional
 Modera: Concha Fernández (concelleiro de 2015-2019 por Compostela Aberta)
 Interveñen:
 • Martiño Noriega (Portavoz nacional de Anova)
 • Xulio Ferreiro (Alcalde da Coruña 2015–2019 pola Marea Atlántica)
 • Nerea P. Carballeira (Concelleira de Ferrol En Común)
 • Xosé Manuel Beiras (Fundador de Anova)

Para Anova, esta Xornada supón un paso relevante no proceso de revitalización organizativa e política que a formación está a impulsar nos últimos meses. A organización reivindica o municipalismo como o espazo desde o que se pode reactivar unha política útil, próxima e transformadora, en contraste coa “xestión da monotonía” que, segundo Anova, se instalou en boa parte das alternativas progresistas do país.

Martiño Noriega subliñou que “o municipalismo galego foi, e debe volver ser, a forza que reconstrúa confianza social, que defenda os servizos públicos e que se enfronte sen complexos ás emerxencias sociais, ambientais e democráticas que vivimos”. Para o portavoz nacional de Anova “as experiencias locais que se dan en múltiples concellos amosan que existe capacidade e vontade de transformación real; agora cómpre artellalas e recoñecelas como parte dun mesmo proxecto de país”. Noriega engadiu que “Anova ponse a disposición dese espazo municipalista plural e cooperativo, convencida de que reconstruír o País desde abaixo é hoxe unha necesidade política e democrática”.

A organización destaca tamén a importancia da participación: as dúas mesas reservarán tempo para intervencións do público, procurando que a xornada sexa un exercicio colectivo de reflexión e de articulación estratéxica. Chamando á participación de todas as persoas que desexen contribuír á construción dunha Galiza máis xusta, máis democrática e máis sostible. “Seguimos construíndo organización para construír país”, conclúe a formación.

Santiago, 15 de novembro de 2025.- Anova-Irmandade Nacionalista celebrará o vindeiro sábado 29 de novembro, en Santiago, unha Xornada Municipalista baixo o título “O local como chave transformadora”. A cita desenvolverase entre das 10:00 e as 14:00 horas na Casa das Asociacións de Cornes e procurará ser un espazo de encontro, diálogo e articulación entre experiencias municipalistas de todo o país para repensar o papel do local na transformación política, social e ecolóxica do país.

No marco do proceso de reorganización que a formación soberanista está a impulsar, Anova reafirma o seu compromiso cun municipalismo plural, cooperativo e enraizado na realidade de cada territorio, que entenda o poder local non como un fin en si, senón como un instrumento ao servizo da xente do común. A organización política lembra que a súa orixe está profundamente ligada ás experiencias municipais que, desde hai máis dunha década, amosaron que é posible gobernar doutro xeito: desde abaixo, con participación cidadá, transparencia e vontade de transformación real.

Para Anova, o municipalismo segue a ser o espazo máis axeitado desde o que reconstruír a confianza social e política, nun momento no que as certezas democráticas e as conquistas sociais están ameazadas por dinámicas autoritarias e pola mercantilización das institucións públicas. “O municipalismo non pode ser nin un refuxio político nin reducirse á simple xestión da monotonía”, sinala Martiño Noriega, portavoz nacional de Anova, “senón que debe exercer desde unha práctica política de fondo, que conecta políticas transformadoras no social coa defensa da democracia e coa construción nacional galega”.

Do local ao nacional para transformar

Noriega insiste en que “o local é o primeiro chanzo político no que se materializan as grandes loitas do noso tempo: o feminismo, a xustiza social, a transición ecolóxica e a defensa dos servizos públicos” salientando que “os concellos son a trincheira desde a que se poden asentar as bases que garantan unha vida digna, unha economía ao servizo das persoas e unha democracia viva”. Ao seu xuízo, resulta urxente “recoñecer e artellar as experiencias municipais que xa existen e promover novos espazos de cooperación para manter viva a cultura política do inconformismo que sempre definiu o proxecto de Anova”.

A xornada estruturarase arredor de dúas mesas de debate: a primeira delas contará coa presencia de diferentes representantes institucionais nos concellos galegos e baixo o título O local fronte á emerxencia democrática, ecolóxica e social reflexionará sobre as crises que nos amezan e que respostas se poden articular desde os municipios. Xa na segunda mesa, Artellar para transformar: do local ao nacional, abordarase como estruturar unha rede galega do municipalismo transformador partindo dun suxeito plural e con diversos axentes espallados.

A formación chama á participación das candidaturas, colectivos e activistas que seguen a traballar por un país máis xusto, igualitario e sostible, convencida de que a cooperación e a complicidade entre as experiencias locais son condición indispensable para construír futuro. O municipalismo galego debe ser a base dun novo proxecto de país, libre, democrático e solidario”, conclúe Noriega.

Transcorridos varios días xa desde o apagamento do 28 de abril, e sen que o goberno español se manifestase aínda sobre as causas do acontecido, desde Anova Irmandade Nacionalista consideramos o seguinte:

1) É necesario esclarecer de inmediato as causas do acontecido e depurar as responsabilidades políticas que se derivan das mesmas. Semella evidente que se cometeron erros graves de curto prazo no deseño do chamado “mix” enerxético, e de planificación, como a carencia de mecanismos de estabilización para dotar de seguridade e flexibilidade a produción renovable.

2) O apagamento do pasado 28 de abril evidencia o fracaso da privatización da xeración da enerxía e da súa xestión a través da Rede Eléctrica Española, da que o estado só conserva nas súas mans un 20 por cento do seu capital. Todo parece indicar que no apagamento primaron decisións das grandes empresas do sector que buscaban o seu beneficio sobre a seguridade e estabilidade do fornecemento dun servizo básico, como é a luz, evitando os investimentos imprescindibles en sistemas de estabilización da rede, que tampouco foron esixidos por Rede Eléctrica Española como garante dun servizo esencial.

3) O apagamento puxo de manifesto así mesmo as feblezas do deseño centralizado da rede eléctrica a nivel estatal. Se existisen, -como así recomendan diversas normativas da Unión Europea– redes de xeración e disbribución de enerxía descentralizados o risco dun apagamento xeral sería menor e a súa recuperación máis doada. As fórmulas de produción como Comunidades Enerxéticas seguen a estar bloqueadas polos gobernos central e autonómicos, tanto socialistas como populares, impedindo así o desenvolvemento dun modelo máis democrático de producción enerxética.

4) Galiza segue sen tirar proveito da súa condición de territorio excedentario na produción de electricidade: sin planos que avancen o suficiente na electrificación da nosa economía. Estamos obrigados a aturar o custe ambiental, social e paisaxístico da instalación de novos parques eólicos no noso país e despois vemos como o prezo da electricidade é o mesmo aquí ou en zonas deficitarias na producción eléctrica, como é por exemplo Madrid. Urxe a creación dunha empresa pública de enerxía, e a revisión da estratexía de implantación de renovables.

5) Anova aposta por unha transición enerxética que non estea en mans do mercado e das grandes empresas, senón que sexa democrática, ordenada, ambientalmente respetuosa e socialmente xusta.

Diplomacia, Autonomía e Defensa do Territorio

Diante do alarmante contexto europeo, marcado polas esixencias dun incremento exponencial dos gastos militares proposto pola Comisión Europea (800.000 millóns de euros) e secundado por boa parte dos gobernos, entre eles o español, en claro cumprimento das directrices da OTAN e dos Estados Unidos, Anova quere manifestar que:

1. Berramos forte, novamente, Non á guerra. Tres anos despois, a invasión rusa de Ucraína constatou, unha vez máis, que a ocupación militar de territorios agrava os problemas en lugar de resolvelos. Expresamos a nosa solidariedade con toda a poboación civil afectada pola guerra, con énfase especial na clase traballadora, tanto ucraína como rusa, que sofre as consecuencias dun conflito non decidido por ela. Lembrando o profundo rexeitamento do pobo galego á guerra como método para solucionar conflitos internacionais.
2. Reafirmámonos nos principios irrenunciables da defensa da Paz. Fronte á lóxica da confrontación, defendemos as vías diplomáticas e o diálogo como únicas ferramentas válidas para a resolución dos actuais conflitos, especialmente no Leste europeo e Oriente Medio. A historia demostra que a escalada militar só trae máis sufrimento e destrución. Recoñecemos o carácter esperanzador ante un posible fin da guerra, pero advertimos que ningún acordo será duradeiro sen a complicidade e implicación de todas as partes.
3. Rexeitamos a falacia do rearme como garantía de seguridade. A xustificación de que “prepararse para a guerra evita a guerra”, repetida desde Bruxelas, é un perigoso sofisma que só impulsa a espiral bélica. Rexeitamos categoricamente a asignación de inxentes recursos públicos para o incremento das xa elevadas partidas orzamentarias militares, mentres se desatenden necesidades sociais urxentes en sanidade, educación ou vivenda. Denunciamos o uso eufemístico do “investimento en seguridade” cando, na realidade, supón un rearmamento efectivo ao servizo de intereses alleos. Manifestamos o noso claro rexeitamento á vontade militarista de certos dirixentes e estados da UE e denunciamos a subordinación europea aos intereses estratéxicos da OTAN, de Washington e do seu expansionismo.
4. Cuestionamos a suposta “autonomía estratéxica europea” cando implica maior militarización. Rexeitamos a creación dunha forza militar conxunta europea se esta non cuestiona a pertenza do Estado español á OTAN, senón que reforza e apuntala o seu papel belicista e a subordinación aos intereses de Washington. A UE perdeu oportunidades valiosas para actuar como un actor de paz autónomo, preferindo seguir a estratexia de desgaste ditada desde fóra, que beneficia principalmente á industria militar norteamericana. Reafirmamos categoricamente que non hai outra solución posible que a negociación e o acordo. Europa debe artellar un proxecto propio de seguridade e de autonomía política e militar real para garantir un escenario de estabilidade e paz para todas as partes implicadas.
5. Denunciamos a conexión entre militarismo e espolio neocolonial. O actual pulo armamentístico global, que beneficia ás elites e á industria militar, está encadrado dentro dun claro proxecto neoliberal e supón unha ameaza directa sobre o noso país. Rexeitamos frontalmente a expropiación e explotación neocolonial dos nosos recursos naturais (minerais estratéxicos, enerxía eólica, etc.) con fins bélicos ou para alimentar a maquinaria industrial que sostén a guerra. A defensa do noso territorio é inseparable da loita pola paz.
6. Esiximos responsabilidade e alternativas reais. Instamos ao goberno español, aos medios de comunicación e ás forzas políticas a que moderen o alarmismo bélico, que só serve para xustificar políticas militaristas, e presenten un plan viable e serio sobre a seguridade e a Defensa ao servizo dunha política exterior autónoma e orientada á paz, e non ao revés. Como sinalan análises críticas, existen vías e camiños alternativos á suposta inevitabilidade da confrontación militar, como o fomento activo da diplomacia, a reforma de organismos internacionais ou a exploración de modelos de neutralidade.
7. Apostamos pola acción diplomática e o apoio aos movementos pola paz. Instamos, polo tanto, a que o Estado español exerza un papel activo e independente na procura do diálogo político e diplomático para a resolución dos conflitos. Saudamos e apoiamos calquera iniciativa social auto-organizada antimilitarista que traballe contra a escalada bélica e pola cultura da paz. Tras tres anos de enorme sufrimento, facemos un chamamento a que aquelas forzas e axentes que apostaron polo envío masivo de armas e infravaloraron a negociación revisen as súas posicións, sendo urxente apostar decididamente pola vía diplomática.
8. Chamamos á mobilización social en Galiza. Facemos un chamamento aos colectivos veciñais, organizacións de base, plataformas sociais e ecoloxistas, sindicatos e partidos políticos galegos para tecer unha rede coordinada e forte ante as ameazas de novos extractivismos no noso territorio, impulsados agora tamén pola lóxica do rearmamento global. A nosa aposta renovada e constante é pola diplomacia e a negociación entre todas as partes. Defendemos permanentemente os principios de solidariedade, Paz xusta e duradeira, e Soberanía dos Pobos.

En definitiva, Anova mantense firme na defensa da Paz, a diplomacia, a soberanía dos pobos e a protección do noso territorio fronte a un militarismo crecente que ameaza o futuro e benestar das maiorías sociais para beneficio duns poucos.

Galiza, Abril de 2025.

O 11 de outubro de 2024 o Instituto Galego de Estatística fixo público o seu informe sobre uso e coñecemento do galego onde puña de manifesto que, por primeira vez  na historia do país, o español é a lingua máis falada. As persoas que falan só galego ou máis galego que castelán en Galiza constitúen só o 45 por cento da poboación, o que supón un retroceso de seis puntos desde o 2018.

Pero estas cifras son aínda máis preocupantes entre os sectores máis novos da poboación, onde o galego só é falado por un 16 por cento das persoas entre os 5 e os 14 anos, é dicir, en termos absolutos, só 30 mil rapaces e rapazas galegas falan agora mesmo a nosa lingua. Pola contra, o número de falantes en español nesa mesma franxa de idade acada os 170 mil.

Sen dúbida, son moitos os factores que explican o devalo da nosa lingua: o proceso de urbanización, a chegada de continxentes de persoas migrantes que non contan co apoio de políticas públicas para coñecer e usar o idioma, ou a abafante presenza do español no entorno dixital. Mais tamén é certo que non se están a empregar os poucos recursos que o galego dispón para a súa defensa. Referímonos á educación pública e aos medios de comunicación públicos. 

Un estudo sociolingüístico realizado pola Real Academia Galega coa poboación escolar de Ames no 2021 amosa que, lonxe de servir para recuperar falantes, a escola é un factor castelanizante máis que, ao longo do ciclo educativo provoca que un terzo do alumnado que empeza a escola falando galego, acabe por pasarse ao castelán. Isto amosa a eficacia do chamado Decreto de Plurilingüísmo aprobado polo primeiro goberno de Feijóo en 2009 cando, apoiándose na mentira da imposición do galego, reduciu o seu uso á metade no ensino.

Por outra parte, a televisión pública, que podería ser un medio de galeguización da rapazada, carece dunha programación destinada a este público que poida servir de contrapeso ás outras tres canles de televisión infantil en español. Para empeorar este panorama, acabamos de ver como se admite o uso do castelán nas probas de acceso ao ente público o que fai previsible a perda de calidade do uso do galego e a súa convivencia e substitución polo español a medio prazo. 

Cómpre salientar tamén o informe da Comisión Europea sobre o incumprimento da Carta Europea das Linguas para o caso do galego no estado español publicada en setembro do ano pasado. Nela a Comisión recomendaba remover os atrancos ao uso do galego como lingua vehicular nas ciencias, no trato coa administración pública, cos centros sanitarios e cos tribunais de xustiza. 

Hoxe vemos como o goberno de Rueda, lonxe  de derrogar a lexislación antigalega do seu predecesor, puxo ao frente da consellería de cultura a unha persoa evidentemente incompetente e incapaz para o seu cargo, alguén que non posúe nin os coñecementos nin a vontade de mudar a relación do goberno autonómico en mans do Partido Popular coa única lingua propia de Galiza.

Por estes motivos, desde Anova Irmandade Nacionalista reclamamos o seguinte:

A derrogación inmediata do Decreto de Plurilingüísmo e a súa substitución por outra norma que garanta o uso do galego, cando menos, no setenta por cento das materias lectivas en todas as etapas do ensino público.

A posta en servizo dunha canle da TVG cunha programación en galego destinada unicamente ao público infantil.

A posibilidade de contar coa Lingua Portuguesa como sinatura optativa en todos os centros de educación secundaria de Galiza.

A dimisión do conselleiro de Cultura, que debería ser relevado por outra persoa competente para o cargo.

ANOVA pide a dimisión do Conselleiro de Cultura pola súa incompetencia perante a situación dramática da Lingua galega

O seu voceiro Martiño Noriega fai un chamado a participar na manifestación convocada para o vindeiro 23 de Febreiro en Compostela

Anova celebrou no día de hoxe unha palestra en Compostela sobre “A situación do galego:diagnose e perspectivas”. Na mesma participaron diferentes ponentes representativas polo seu compromiso vital co idioma como Francisco Fernández Rei (RAG), Mar Lopes (AGAL), Marilo Candedo (Nova Escola Galega) e Branca Nazaré (do eido do ensino público). A palestra foi moderada polo escritor e membro da Permanente de Anova, Alberto Lema.

O voceiro desta organización, Martiño Noriega, afirmou que “Tan só dende a escoita activa e sen mirarnos o embigo seremos quen de tecer opinións diversas para mudar o estado das cousas, nunha cuestión onde nos vai a vida e o futuro como é a situación actual da lingua galega”.”Ás portas da manifestación do 23 de Febreiro cómpre facer un chamamento á participación da cidadanía na mesma dende o convencemento de que, dada a vocación exterminadora coa diversidade do goberno do PP, tan só a xente pode salvar o idioma”